دکترین لسه‌فر


لسه‌فر یعنی «بگذار هرچه می‌خواهد انجام دهد.»


مدرنیسم در حوزه­ی انسان­‌شناسی، در دو بخش فردی و جمعی، به بازتعریف مفاهیمی مانند ایندیویژوآلیسم یا تفرّد، کلکتیویسم یا تجمع، هدونیسم یا لذت­گرایی، و اَمورالیسم یا اخلاق­‌زدایی اجتماعی منتج شد. این چهار ایدئولوژی ویران‌گر، به مفهومی به نام «لسه‌فر» منتهی گشت.

لسه‌فر یعنی «بگذار هرچه می‌خواهد انجام دهد.» تلقی دینی این است که بر سر در قوم لوط نوشته شده بود: این قوم هرچه می‌خواهند، انجام می‌دهند. لسه‌فر ماهیتاً به دنبال نفی احکام دینی است. شیطان نهی می‌کند که جلوی انسان را نگیرید. او را رها کنید و حرام و حلال را برنتابید. در اندیشه فروید، کشش‌ها و کنش‌های دو جنس مخالف طبیعی ا‌ست؛ اگر جلوی آن گرفته شود، برخلاف طبیعت انسان است پس سبب عقده‌ای شدن او می‌شود؛ لذا هیچ‌گونه احکام شرعی را برنمی‌تابد. در مقابل، انبیا(ص) و ائمه(ع) شرط‌گذاری می‌کنند که آزادی و رهایی حقیقی انسان تنها در گرو رهایی از بند هواهای نفسانی است؛ در صورتی که انسان به خواهش‌های نفسانی خود میدان نداده و نفس خود را در قُل و زنجیر کند نه تنها عقده‌ای نشده که نجات می‌یابد. سراسر قرآن و پیام همه‌ی انبیا(ص) این است که از هوای نفس تبعیت نکنید.

برای فهم بهتر لسه‌فر، خانواده‌ای را تصور کنید که همراه فرزند خردسال خود در مکانی مهمان هستند؛ کودک بازیگوشی می‌کند و والدین مرتب به او تذکر می‌دهند؛ فرد میزبان خطاب به مهمان می‌گوید: «رهایش کنید. بگذارید راحت باشد.» اگر کودک‌ رها شد، انگشتان خود در پریز برق فرو می‌کند؛ یا شاید دست خود را در چرخ گوشت ببرد؛ اگر پدر و مادر مراقب نباشند، بلایی بر سر خود می‌آورد. چنین نمونه‌ای را در سطح اجتماع تصور کنید؛ ممکن است این نکته به ذهن خطور کند که آیا مردم جامعه صغیر هستند که نیاز به ولی داشته باشند؟ پاسخ این است که آری. کسی که مواد مخدر مصرف می‌کند، صغیر است. افرادی که از چراغ قرمز عبور می‌کنند، همه می‌دانند که نباید چنین کنند؛ اما بدان عمل نمی‌کنند. مشکل از ندانستن‌ها نیست، بلکه از دانسته‌هایی ا‌ست که به آن‌ها عمل نمی‌شود؛ لذا انسان همواره به ولی نیازمند است تا راه صحیح را به آن تذکر دهد.

در دکترین لسه‌فر، فاعل هوس، دو گزاره‌ی نفی تبعیت از شرع و عقل و تبعیت از شیطان را انجام می‌دهد و قله هوس فردی به اندازه‌ی عمل فاعلِ هوس، ارتفاع می‌گیرد. بن‌مایه‌ی طرح‌ریزی استراتژیک در امانیسم و نخ تسبیح آن، لسه‌فر است. لسه‌فر، آن‌گونه که هست در دانشگاه‌ها معرفی نشده و تنها در اقتصاد تدریس می‌شود. اقتصاد بازار آزاد با دکترین لسه‌فر، یعنی رهاسازی قیمت‌ها تاجایی که کالاها به اندازه سقف خرید مردم گران شوند؛ هدف این نیست که کالاها فروش نروند، به همین علت اگر مردم نتوانند خرید کنند، عرضه‌کنندگان ناچارند قیمت‌ها را تا اندکی کمتر از از حد توان خرید مردم پایین بیاورند.

وقتی جامعه‌ای مملو از افرادی‌ست که ایندویژوال، هدونیست، امورال و کلکتیویست هستند، نیاز به یک ساختار یا دولت متناسب خود دارند که مکمل آنان در نفسانیات‌شان باشد. چنین دولت‌هایی را «دولت رفاه» می‌نامند. مفهوم دولت رفاه، رسیدگی به آحاد جامعه نیست؛ بلکه در یک نکته خلاصه می‌شود: تک‌تک افراد در یک جامعه هرآنچه دل‌شان خواست، انجام می‌دهند (لسه‌فر) و برای ارائه‌ی خدمت به اینان، دولتی تشکیل می‌شود که در همین راستا برای‌شان کار کند (وله‌فر).

لسه فر