عملیات فریب / جلسه‌ی یكم


جلسه اول طرح‌ریزی استراتژیک در معیشت به بررسی عملیات فریب در سطوح مختلف، نقش آن در حوزه‌ی آموزش و استراتژی مقابله با آن می‌پردازد.


دوره‌ی طرح‌ریزی استراتژیك معیشت، از مرداد ماه سال 1392 آغاز شد و به صورت یك هفته در میان در حال برگزاری است. (برای مطالعه‌ی توضیحات تكمیلی در مورد دوره به این مطلب مراجعه كنید). تاكنون بیش از 4 واحد، یعنی 32 جلسه از این دوره سپری شده است. بعد از گذشت بیش از یك‌سال از این دوره، وب‌سایت كدآمایی قصد دارد تا این دوره را به صورت عمومی منتشر كند و از این پس به صورت تدریجی جلسات آن‌را در دسترس مخاطبان قرار دهد.

جلسه‌ی اول

بيست و سوم مرداد نود و دو

عمليات فريب

محورهای اصلی:

تبیین عملیات فریب و انواع آن

  • عملیات فریب تلاشی برای گمراه کردن نیروهای دشمن و ایجاد عدم اطمینان کاذب در حریف نسبت به موقعیت‌ها و بزن‌گاه‌های رزمی در جنگ است.
  • عملیات فریب با سه صلابت:‌

1. سخت (حوزه نظامی)

2. نیمه‌سخت (حوزه سیاسی، اقتصادی و …)

3. نرم (فرهنگی، علمی، اطلاعاتی، روانی و …)

بررسی نمونه‌هایی از عملیات فریب

  • عملیات نرماندی علیه آلمان هیتلری مهم‌ترین عملیات فریب با صلابت سخت.
    • هدف فریب؛ منحرف كردن توجه آلمان از ساحل نرماندی به عنوان محل اصلی پياده‌سازی نيروهای متفقين برای انجام عمليات خارج‌سازی فرانسه از تسلط آلمان.
    • خروج فرانسه از تسلط آلمان و فراهم آمدن زمينه‌ی سقوط آلمان هیتلری.
    • شرح تفصیلی این فریب در کتاب «حصاری از دروغ‌ها».
  • رقابت تسلیحاتی شوروی با آمریکا در جنگ سرد، نمونه‌ی شاخصی از عملیات فریب با صلابت نیمه‌سخت.
    • وارد شدن شوروری در یك رقابت تسليحاتی، با فريب‌گری ايالات متحده.
    • بزرگ‌نمایی رسانه‌ای آمریكا از پيشرفت‌های تسليحاتی خود باعث شد تا در‌حالی‌كه آمريكا 5 درصد از توليد ناخالص ملی خود را صرف امور نظامی می‌كرد، شوروی 25 درصد از توليد ناخالص ملی خود را صرف رقابت تسليحاتی كند.
    •  نتیجه این عملیات فریب، توجه بیش‌ازحد به مسائل نظامی و غفلت شوروی از اقتصاد بود.
    • اين روند در نهايت زمينه‌ساز فروپاشی‌ شوروی شد.
  • پرونده‌ی هسته‌ای ایران، نمونه‌ی دیگری از عملیات فریب با صلابت نیمه‌سخت.
    • یکی از اهداف آمریکا از مطرح کردن و پررنگ ساختن مسئله هسته‌ای، غافل‌سازی ایران از پرداختن به مسائل فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی.
    •  مقام معظم رهبری اولین شخصی بودند که متوجه این موضوع شدند.
    • طرح شعارهای سال اقتصادی و نام‌گذاری یک دهه به نام دهه‌ی پیشرفت و عدالت برای توجه دادن به اهمیت اقتصاد بود.

عملیات فریب در حوزه‌ی نرم

  • نبرد ایدئولوژیک بین بلوک غرب و بلوک شرق باعث تشکیل نهادهایی شد فراتر از یك اندیشکده عمل می‌کنند و هرکدام از آنان چندین اندیشکده را در حمایت خود دارند.
  • آن‌ها درواقع «بنیاد» هستند. بنیادهایی مثل راکفلر، کارنِگی، فورد و… .
  • این بنیادها در جریان یك فریب نرم نهادهای علمی را به‌خصوص در حوزه‌ی علوم انسانی و اجتماعی به سمت تولید مطالبی جهت دادند که ایدئولوژی لیبرالیسم را بر کمونیسم پیروز کند.
  • بنيادها زمینه‌ای را در دانشگاه‌های جهان به وجود آوردند كه در آن‌ها علومی تدریس و نخبگانی تربیت شوند که به بسط نفوذ آمریکا کمک کنند.
  • شرح اين فريب نرم به تفصیل در کتاب «نقش بنیادهای کارنگی، فورد و راکفلر در سیاست خارجی آمریکا» كه با عنوان «کنترل فرهنگ» در ايران ترجمه شده، آمده است.

الگوی توسعه‌ی ليبرال

  • این الگو در حجم وسیع برای کل جهان تحت عنوان الگوی توسعه اجرا شد. این الگو در کتاب معروف روستو تحت عنوان «مراحل رشد اقتصادی، بیانیه غیر کمونیستی» كه در سال 1960 منتشر شد، معرفی شد.
  • این کتاب به یکی از جنبه‌های مهم این مدل یعنی نقش «کادرهای رهبری در کشورهای جدید» تأکید می‌کند.
  • نظریه‌پردازان توسعه و سیاست‌گذاران ایالات‌متحده به دنبال قابلیت‌هایی در رهبران جدید بودند تا جوامع روستایی خود را به جوامع مصرفی تبدیل کنند یعنی تبدیل جوامع خودکفا به جوامع مصرفی.
  • کِنِت تامسون نایب‌رئیس بنیاد راکفلر در این کتاب می‌گوید:

«این توافق عمومی در میان گردانندگان بنیادها وجود داشت که شکل‌گیری کشورها در آفریقا، آسیا و آمریکای لاتین به نهادهای بومی برای تربیت رهبرانی که الآن موجود نیستند، نیاز دارد».

دکترین وابستگی در حوزه‌ی اقتصاد

  • چیستی وابستگی: سیر مدیریت کدآمایی و تئوری‌های استقلال به‌سوی اکانامی و تئوری‌های وابستگی.
  • چرایی وابستگی: تبدیل جوامع خودکفا به جوامع مصرفی.
  • چگونگی وابستگی:

1. تبدیل نیروی انسانی بومی به نوگرا و مدرنیست.

2. تبدیل محتوای بومی به محتوای غربی.

3. ایجاد نهادهایی برای تربیت رهبرانی که موجود نیستند؛ که این رویه با روش‌هایی مثل جذب دانشجو و صدور استاد صورت می‌گیرد.

کرسی‌های آزاداندیشی راه‌کار مقابله با فریب نرم

  • نهاد‌های آموزش در اقتصاد به‌مثابه یک «اسب تروآ» در یک عملیات فریب نرم، مدیرانی را تربیت می‌کنند که زمینه تثبیت نهادهای اکانامی در معيشت را ايجاد می‌کنند.
  • کرسی‌های نظریه‌پردازی و آزاداندیشی می‌توانند زمینه را برای از بین بردن حاکمیت نهادهای غربی و مقابله با این عملیات فریب آماده کنند.

دريافت:

1. صوت جلسه با کیفیت متوسط (لینک مستقیم، کمکی) و پایین (لینک مستقیم، کمکی).

2. تصاویر و نمودارها (لینک مستقیم، کمکی).

3. نسخه‌ی چاپی محوریابی (لینک مستقیم، کمکی).

نمودارها و تصاویر جلسه: